რა ითვლება მომატებულ ტემპერატურად
სხეულის ტემპერატურა 38 °C-ზე და მეტი, როგორც წესი, სიცხედ ითვლება. თავისთავად ეს დაავადება არ არის: ასე რეაგირებს იმუნური სისტემა, ყველაზე ხშირად ინფექციაზე. თვითშეგრძნება ციფრებს ყოველთვის არ ემთხვევა: 37,5 °C-ზეც შეიძლება გცხელოდეთ, გაცივებდეთ და გამოგდიოდეთ ოფლი, 38,5 °C-ზე კი საკმაოდ კარგად იგრძნოთ თავი. ამიტომ თერმომეტრთან ერთად ყურადღება მიაქციეთ იმასაც, რა ახლავს სიცხეს და რამდენ ხანს გრძელდება.
ყველაზე ხშირი მიზეზებია ვირუსული და ბაქტერიული ინფექციები: გრიპი, გაციება, ანგინა, ყურისა და შარდის გზების ინფექციები. ბავშვთა ინფექციებიდან სიცხეს იწვევს წითელა და ჩუტყვავილა. უფრო იშვიათად მიზეზია ანთებითი ან აუტოიმუნური დაავადება, გადახურება, წამალზე ან ვაქცინაზე რეაქცია. უფრო იშვიათი, მაგრამ სერიოზული ინფექციები, მუცლის ტიფი, მენინგოკოკური და პნევმოკოკური ინფექცია, ხშირად მდგომარეობის უეცარი გაუარესებით იწყება.
ტემპერატურა მოზრდილებში
მოზრდილს გაციების ან გრიპის დროს სიცხე ჩვეულებრივ რამდენიმე დღიდან ერთ კვირამდე გრძელდება და თანდათან ეცემა. თუ სახლში მკურნალობთ, მაგრამ მდგომარეობა არ უმჯობესდება ან უარესდება, მიმართეთ ექიმს. ცალკე ყურადღებას საჭიროებს სიცხე, რომელსაც თან ახლავს ძლიერი თავის ტკივილი, სუნთქვის გაძნელება, აზრის დაბინდვა, კისრის სიხისტე ან გამონაყარი: ამ დროს ლოდინი არ ღირს. თუ ტემპერატურა სამ დღეზე მეტხანს გრძელდება ან გასაგები მიზეზის გარეშე ტალღებად მეორდება, ჩაეწერეთ თერაპევტთან.
ტემპერატურა ბავშვებში
ბავშვებში სიცხე ძალიან ხშირია და უმეტეს შემთხვევაში მიზეზი ვირუსია. პატარებისთვის ორიენტირები უფრო მკაცრია: 3 თვემდე ჩვილს 38 °C-იანი ან უფრო მაღალი ტემპერატურისას იმავე დღეს სჭირდება სამედიცინო დახმარება, 3-დან 6 თვემდე ასაკის ბავშვს კი 39 °C-იანი ან უფრო მაღალი ტემპერატურისას. უფრო დიდ ბავშვებში ყურადღება მიაქციეთ ქცევას: ბავშვი, რომელიც სვამს, თამაშობს და რეაგირებს, ჩვეულებრივ, ნაკლებ შეშფოთებას იწვევს, ვიდრე მოდუნებული, სასმელზე უარის მთქმელი ან უჩვეულოდ ძილიანი. თუ ბავშვს სიცხე ხუთ დღეზე მეტხანს აქვს, მიმართეთ პედიატრს. 16 წლამდე ბავშვს ასპირინს ნუ მისცემთ.
დაბალი სიცხე, რომელიც კვირების განმავლობაში გრძელდება
მცირედ მომატებული ტემპერატურა (37,2-37,5 °C), რომელიც კვირების განმავლობაში გრძელდება, ყველაზე ხშირად ინფექციის შემდგომი გამოვლინებაა, მაგრამ ზოგჯერ გამოკვლევა სჭირდება, მაგალითად, ტუბერკულოზის, ფარული ანთების ან ფარისებრი ჯირკვლის პრობლემის გამოსარიცხად. უფრო საგანგაშოა, თუ მას თან ახლავს უმიზეზო წონის კლება, ღამის ოფლიანობა, სამ კვირაზე მეტხანს გაწელილი ხველა ან გადიდებული ლიმფური კვანძები (იხილეთ ლიმფური კვანძების გადიდება). თუ სიცხეს ყელის ან გულმკერდის სიმპტომები ახლავს, იხილეთ აგრეთვე ყელის ტკივილი და ხველა.
რა შეიძლება გაკეთდეს ექიმთან ვიზიტამდე
- დაისვენეთ და დალიეთ სითხე მცირე ულუფებით, რომ გაუწყლოება თავიდან აიცილოთ: საუკეთესოა წყალი.
- ჩაიცვით თვითშეგრძნების მიხედვით: ნუ გაიხვევთ მჭიდროდ და ნუ გაიხდით სრულიად; ცივი წყლით ან სპირტით წასმა საჭირო არ არის.
- თუ სიცხე ძალიან გაწუხებთ, სიცხის დამწევი საშუალება ასაკისა და წონის მიხედვით შეირჩევა; ორ წლამდე ბავშვისთვის დოზა პედიატრთან ან ფარმაცევტთან გადაამოწმეთ.
- ტემპერატურა რეგულარულად გაზომეთ და ჩაიწერეთ: ექიმისთვის სურათი უფრო ნათელი იქნება.
- სიცხის დაცემამდე სახლში დარჩით და სამსახურში ან სკოლაში ნუ წახვალთ, რომ სხვები არ დააინფიციროთ.
როგორ ეძებს ექიმი მიზეზს
ექიმი გკითხავთ, როდის დაიწყო სიცხე, როგორ იცვლებოდა, იყო თუ არა კონტაქტი ავადმყოფებთან, მგზავრობა, ნაკბენი ან ახალი წამლის მიღება. დაათვალიერებს ყელს, ყურებს, ლიმფურ კვანძებს, კანს და მოუსმენს ფილტვებს. საჭიროების მიხედვით ნიშნავენ სისხლის საერთო ანალიზს, შარდის ანალიზს, ანთების მარკერებს, გულმკერდის რენტგენს, ყელის ნაცხს ან კონკრეტული ინფექციების ტესტებს. ანტიბიოტიკი ვირუსულ ინფექციას არ ეხმარება, ამიტომ მას მხოლოდ მაშინ ნიშნავენ, როცა ბაქტერიული მიზეზის ნიშნებია.