რა არის ყელის ტკივილი და როგორი ხდება ის
ყელის ტკივილი არის ტკივილი, ფხანა ან წვა ხახაში და ნუშურების მიდამოში, რომელიც ყველაზე ხშირად გადაყლაპვისას იგრძნობა. უმეტესად მიზეზი ვირუსია: გაციება ან გრიპი. უფრო იშვიათად ბაქტერია არის დამნაშავე, მაგალითად სტრეპტოკოკი, კიდევ უფრო იშვიათად კი სხვა მდგომარეობები. ასეთი ტკივილი ჩვეულებრივ რამდენიმე დღეში გადის. მხოლოდ ტექსტით მიზეზების გარჩევა შეუძლებელია, მაგრამ თანმხლები ნიშნებით ჩანს, რამდენად სასწრაფოა ექიმთან ვიზიტი.
ყელის ტკივილი გაციებისა და გრიპის დროს
თუ ყელის ტკივილს სურდო, ხველა, ცემინება, მცირედი სიცხე და სისუსტე ახლავს, ეს ვირუსულ გაციებას ჰგავს. სურდოსა და ხველაზე დაწვრილებით იხილეთ სურდო და ხველა. უცებ დაწყება მაღალი სიცხით, სხეულის ტკივილით და სისუსტით უფრო ხშირად გრიპზე მიუთითებს. ვირუსული ყელის ტკივილი ანტიბიოტიკით არ მკურნალობს.
ანგინა და სტრეპტოკოკური ინფექცია
ძლიერი ტკივილი გადაყლაპვისას, მაღალი სიცხე, თეთრი ან მოყვითალო ნადები ნუშურებზე, კისრის გასივებული მტკივნეული კვანძები და ხველის არარსებობა ანგინაზე გვაფიქრებინებს. ამას მხოლოდ ექიმი ადასტურებს: ის ათვალიერებს ყელს და საჭიროების შემთხვევაში აკეთებს ექსპრეს-ტესტს ან იღებს ნაცხს. ანტიბიოტიკს მხოლოდ მაშინ ნიშნავენ, როცა ბაქტერიული ინფექციის ნიშნებია. გასივებულ კვანძებზე იხილეთ გადიდებული ლიმფური კვანძები.
ყელის ტკივილი სიცხის გარეშე
სიცხის გარეშე ყელი შეიძლება მტკიოდეს მშრალი ჰაერის, მოწევის, ყვირილის ან ხმის დაძაბვის, ალერგიის, ასევე სურდოსა და ხახის უკანა კედლით ლორწოს ჩამოდენის გამო. ფხანა და ყელში ბურთის შეგრძნება რეფლუქსის დროსაც გვხვდება, როდესაც კუჭის მჟავა საყლაპავში ბრუნდება: იხილეთ გულძმარვა. თუ ტკივილი ერთ კვირაზე მეტხანს არ გადის, ექიმს მიმართეთ.
ყელის ტკივილი ბავშვს
ბავშვებში ყელის ტკივილი უმეტესად ვირუსულია და სითხე და დასვენება საკმარისია. მაგრამ თუ ბავშვი სმასა და გადაყლაპვაზე უარს ამბობს, პირიდან ნერწყვი სდის, ხმაურით სუნთქავს ან კისერს წინ წევს, დახმარება სასწრაფოდ არის საჭირო. მკვრივი რუხი ან თეთრი ნადები, რომელიც არ იწმინდება, კისრის შეშუპება და ხრინწიანი ხმა დიფთერიის ნიშანი შეიძლება იყოს: დაავადება იშვიათია, მაგრამ საშიშია, განსაკუთრებით კი აუცრელი ადამიანებისთვის. კაშკაშა წვრილი გამონაყარი ყელის ტკივილთან და სიცხესთან ერთად იმავე დღეს ექიმთან ვიზიტის მიზეზია. მიმართეთ პედიატრს.
ყელის ტკივილი ცალ მხარეს და ყურში
ცალ მხარეს ტკივილი, რომელიც ჩვეულებრივზე გაცილებით ძლიერია, განსაკუთრებით თუ პირის გაღება გიჭირთ, ხმა „ცხვირისმიერი“ გახდა და სიცხე მაღალია, შეიძლება ნუშურას მახლობლად ჩირქის ბუდის ნიშანი იყოს. ეს გადაუდებელი შემთხვევაა. ყელის ტკივილი ხშირად ყურში გადადის, მაგრამ თუ ყური თავისთავად გტკივათ, იხილეთ ყურის ტკივილი.
რა შეიძლება გაკეთდეს ექიმთან ვიზიტამდე
- დალიეთ მეტი სითხე, თბილი ან გრილი, როგორც უფრო კომფორტულია, და მეტი დაისვენეთ.
- გაივლეთ ყელი თბილი მარილიანი წყლით. პატარა ბავშვებს, რომლებსაც ჯერ გავლება არ შეუძლიათ, ამას ნუ შესთავაზებთ.
- მიირთვით რბილი ან გრილი საკვები, თუ მყარი ყელს აღიზიანებს.
- ნუ მოწევთ და მოერიდეთ კვამლსა და მშრალ ჰაერს.
- ანტიბიოტიკს „ყოველი შემთხვევისთვის“ ნუ ითხოვთ: ვირუსული ტკივილის დროს ის არ ეხმარება და მას მხოლოდ ექიმი ნიშნავს.
- თუ საშიში ნიშნები გაჩნდა, ნუ დაელოდებით: დარეკეთ 112-ზე ან მიდით მიმღებ განყოფილებაში.
როგორ ეძებს ექიმი ყელის ტკივილის მიზეზს
ექიმი გეკითხებათ ტკივილის დაწყებაზე, სიცხეზე, ხველასა და კონტაქტებზე, ათვალიერებს ყელს, ნუშურებსა და კისერს, ეხება ლიმფურ კვანძებს. სტრეპტოკოკზე ეჭვისას აკეთებს ექსპრეს-ტესტს ან იღებს ნაცხს, საჭიროებისას კი სისხლის ანალიზს ნიშნავს. დიფთერიაზე ეჭვისას ნაცხს სასწრაფოდ იღებენ. მკურნალობა მიზეზზეა დამოკიდებული: ვირუსული ინფექციისას მდგომარეობას ამსუბუქებენ და აკვირდებიან, ბაქტერიულისას მკურნალობას ნიშნავენ, ჩირქის ბუდეს კი ხსნიან.