რომელი ვაგინალური გამონადენი ითვლება ნორმად
საშო მუდმივად გამოყოფს მცირე რაოდენობის სითხეს, რომელიც მას ასუფთავებს და ჯანსაღ გარემოს ინარჩუნებს. ნორმალური გამონადენი გამჭვირვალე ან თეთრია, შეიძლება იყოს სქელი და წებოვანი ან მოლიპული და სველი, მძაფრი სუნის გარეშე. მისი რაოდენობა და სახე იცვლება ციკლის განმავლობაში, ორსულობისას, სქესობრივი ცხოვრებისას, ჰორმონალური საშუალებების ფონზე. მენსტრუაციამდე და ციკლის შუაში ის ჩვეულებრივ მეტია. კითხვა ჩნდება, როცა გამონადენი შესამჩნევად მეტია ჩვეულებრივზე, შეიცვალა ფერი, სუნი ან კონსისტენცია, გაჩნდა ქავილი, წვა, ტკივილი ან სისხლი.
თეთრი, ხაჭოსებრი გამონადენი ქავილით
სქელი თეთრი გამონადენი, რომელიც ხაჭოს მოგავს, ქავილითა და საშოს გარშემო სიწითლით, უფრო ხშირად კანდიდოზისას ჩნდება. ეს სოკოვანი ინფექციაა, რომელიც ხშირად ანტიბიოტიკების შემდეგ ან იმუნიტეტის დაქვეითებისას ვლინდება. მაგრამ იგივე ქავილი სხვა მიზეზითაც ჩნდება, მაგალითად გაღიზიანებით. ქავილზე იხილეთ გვერდი ქავილი. იმისათვის, რომ არასწორი რამ არ მკურნალობოთ, ჯობია, ჯერ გინეკოლოგს აჩვენოთ თავი, განსაკუთრებით თუ ეს პირველად ხდება.
გამონადენი უსიამოვნო სუნით
თხელი ნაცრისფერ-თეთრი გამონადენი თევზის სუნით, განსაკუთრებით სქესობრივი კავშირის შემდეგ გაძლიერებული, ბაქტერიული ვაგინოზისთვის არის დამახასიათებელი. ეს საშოს მიკროფლორის წონასწორობის დარღვევაა და სავალდებულო არ არის სქესობრივი გზით გადამდები ინფექცია იყოს, მაგრამ მკურნალობას საჭიროებს, ხოლო დიაგნოზი ექიმმა უნდა დაადასტუროს.
ყვითელი ან მწვანე, ქაფიანი გამონადენი
ყვითელ-მწვანე, ქაფიანი ან ჩირქოვანი გამონადენი, განსაკუთრებით სუნით, ქავილით, შარდვისას ან სქესობრივი კავშირისას ტკივილით, შეიძლება სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციის ნიშანი იყოს, მაგალითად ტრიქომონიაზის, ქლამიდიოზის ან გონორეის. მსგავს ჩივილებზე შარდვისას იხილეთ მტკივნეული შარდვა. ბევრი ასეთი ინფექცია თითქმის უსიმპტომოდ მიმდინარეობს, ამიტომ ახალი პარტნიორის ან ეჭვის დროს უმჯობესია გამოკვლევა გაიაროთ. ზოგიერთი ვირუსული ინფექცია, მაგალითად ადამიანის პაპილომავირუსი, ჩვეულებრივ გამონადენს არ იწვევს, მაგრამ გასინჯვითა და ანალიზებით ვლინდება.
სისხლიანი და ყავისფერი გამონადენი
ყავისფერი ან სისხლიანი წასმა მენსტრუაციებს შორის, სქესობრივი კავშირის შემდეგ ან მენოპაუზის შემდეგ ყოველთვის გინეკოლოგთან მისვლის მიზეზია. თუ ის მენსტრუაციის დაგვიანებასა და მუცლის ქვედა ნაწილის ტკივილს ახლავს, ვიზიტს ნუ გადადებთ: ეს შეიძლება ორსულობას უკავშირდებოდეს, მათ შორის საშვილოსნოსგარეს. ტკივილზე იხილეთ მუცლის ტკივილი, მენსტრუაციის დაგვიანებაზე კი — არარეგულარული მენსტრუაცია.
გამონადენი ორსულობისას და გოგონებში
ორსულობისას გამონადენი ჩვეულებრივ მეტია და ღია ფერისა და უსუნო რჩება. თუ ქავილი, სუნი, ფერის ცვლილება გაჩნდა, მით უმეტეს სისხლი ან წყლისმაგვარი სითხე, მიმართეთ ექიმს, რომელიც თქვენს ორსულობას აკვირდება. მენსტრუაციის დაწყებამდე გოგონებს გამონადენი ჩვეულებრივ არ აქვთ და ნებისმიერი გამონადენი, განსაკუთრებით სუნიანი ან სისხლიანი, პედიატრს ან გინეკოლოგს უნდა აჩვენოთ.
რა შეიძლება გაკეთდეს ექიმთან ვიზიტამდე
- დაიბანეთ თბილი წყლით, სურვილისამებრ რბილი უსურნელო საპნით, მხოლოდ გარედან.
- ნუ აკეთებთ ვაგინალურ დუშირებას და ნუ გამოიყენებთ სურნელოვან გელებს, დეზოდორანტებსა და სველ ხელსახოცებს ინტიმური ზონისთვის: ისინი ლორწოვანს აღიზიანებს.
- თუ ჩივილები პირველად გაჩნდა, თავად ნუ მკურნალობთ კანდიდოზის საშუალებებით: მსგავსი სიმპტომები სხვა მიზეზებითაც ჩნდება.
- ატარეთ ბუნებრივი ქსოვილის საცვალი და ყოველდღიური დამცავი ბალიშები ხშირად შეცვალეთ.
- თუ ტკივილი, წვა ან ინფექციაზე ეჭვია, გასინჯვამდე თავი შეიკავეთ სქესობრივი კავშირისგან.
- ჩაიწერეთ, როდის გაჩნდა გამონადენი, როგორ გამოიყურება, არის თუ არა სუნი, ქავილი, ტკივილი, და ბოლო მენსტრუაციის თარიღი.
როგორ ეძებს ექიმი გამონადენის მიზეზს
ექიმი გეკითხებათ ციკლზე, პარტნიორებზე, ორსულობაზე, სარკეებით ათვალიერებს საშვილოსნოს ყელს და იღებს ნაცხს ფლორაზე. საჭიროების შემთხვევაში ინიშნება სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციების ტესტები და მცირე მენჯის ექოსკოპია. მკურნალობა მიზეზზეა დამოკიდებული: ინფექციის დროს შესაფერისი პრეპარატები ინიშნება, ზოგჯერ კი პარტნიორსაც სჭირდება მკურნალობა.