მუცლის ტკივილი გადაეცემა ზურგში: სავარაუდო მიზეზები

მუცლის ტკივილი, რომელიც ზურგში გადაეცემა, შეიძლება სხვადასხვა მიზეზით გაჩნდეს. ზოგჯერ ეს დაკავშირებულია კუნთებთან ან საჭმლის მონელების დროებით დარღვევებთან. სხვა შემთხვევებში ასეთი ტკივილი შეიძლება მიუთითებდეს პანკრეასის, ნაღვლის ბუშტის, თირკმლების ან სხვა ორგანოების დაავადებებზე.

ძალიან მნიშვნელოვანია ყურადღების მიქცევა ტკივილის ხასიათზე: საიდან იწყება, რამდენად ძლიერია, გაჩნდა თუ არა უეცრად და ახლავს თუ არა სხვა სიმპტომები.

ამ სტატიაში მარტივი ენით მოგიყვებით, რატომ შეიძლება გადაეცემოდეს მუცლის ტკივილი ზურგში, რომელი დაავადებები იწვევს ასეთ შეგრძნებებს, რომელი სიმპტომებია სახიფათო და რომელ ექიმს უნდა მიმართოთ.

მნიშვნელოვანია: ეს სტატია საინფორმაციო ხასიათისაა და არ ცვლის ექიმის კონსულტაციას. ძლიერი, უეცარი ან სწრაფად გაძლიერებული ტკივილის დროს აუცილებელია სასწრაფოდ მიმართოთ სამედიცინო დახმარებას.

რატომ შეიძლება გადაეცემოდეს მუცლის ტკივილი ზურგში?

მუცლის ღრუს ორგანოები მდებარეობს ნერვებსა და იმ სტრუქტურებთან ახლოს, რომლებიც ზურგთან არის დაკავშირებული. ამიტომ ზოგიერთი დაავადებისას ტკივილი იგრძნობა არა მხოლოდ პრობლემის კერაში.

სავარაუდო მიზეზებს შორის:

პანკრეასის დაავადებები;

ნაღვლის ბუშტთან დაკავშირებული პრობლემები;

კენჭები თირკმლებში;

კუჭისა და თორმეტგოჯა ნაწლავის დაავადებები;

ნაწლავის დაავადებები;

კუნთების გადაძაბვა;

ხერხემლის ზოგიერთი დაავადება;

მუცლის ღრუს ორგანოების სხვა დაავადებები.

ტკივილის ადგილი ეხმარება ექიმს ივარაუდოს მიზეზი, თუმცა ეს საკმარისი არ არის ზუსტი დიაგნოზისთვის.

ტკივილი მუცლის ზედა ნაწილში, რომელიც გადაეცემა ზურგში

ასეთი ტკივილის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მიზეზი შეიძლება იყოს პანკრეატიტი — პანკრეასის (ქვეწარმავალი ჯირკვლის) ანთება.

მწვავე პანკრეატიტის დროს ტკივილი ჩვეულებრივ იგრძნობა მუცლის ზედა ნაწილში და შეიძლება გადადიოდეს ზურგში. ის შეიძლება გაჩნდეს თანდათანობით ან უეცრად და იყოს ძალიან ძლიერი.

დამატებით შეიძლება გამოვლინდეს:

გულისრევა;

ღებინება;

ტემპერატურა;

აჩქარებული გულისცემა;

მუცლის მტკივნეულობა ან შებერილობა.

აშშ-ის დიაბეტის, საჭმლის მომნელებელი და თირკმლის დაავადებათა ეროვნული ინსტიტუტის (NIDDK) მონაცემებით, მწვავე პანკრეატიტზე ეჭვის შემთხვევაში ადამიანმა აუცილებლად უნდა მიმართოს სამედიცინო დახმარებას. (NIDDK)

ბრიტანული NHS ასევე აღნიშნავს, რომ მწვავე პანკრეატიტის დროს მუცლის ტკივილი შეიძლება გავრცელდეს ზურგზე და გაძლიერდეს ჭამის, მოძრაობის ან წოლით მდგომარეობაში. (NHS)

ტკივილი ჭამის შემდეგ, რომელიც გადაეცემა ზურგში

თუ ტკივილი ჩნდება ჭამის შემდეგ, მიზეზი ზოგჯერ შეიძლება იყოს ნაღვლის ბუშტის ან პანკრეასის დაავადებები.

მაგალითად, ნაღვლის ბუშტთან დაკავშირებულმა პრობლემებმა შეიძლება გამოიწვიოს ტკივილი მუცლის ზედა ნაწილში, რომელიც ვრცელდება ზურგში ან მხრის არეში.

თუ ჭამის შემდეგ ტკივილი ხდება მუდმივი, ძლიერი და თან ახლავს გულისრევა ან ღებინება, აუცილებელია ექიმთან მიმართვა.

ნუ შეეცდებით დაავადების დადგენას მხოლოდ იმის მიხედვით, თუ რომელი საკვების მიღების შემდეგ გაჩნდა ტკივილი.

ტკივილი მუცლის მარჯვენა მხარეს, რომელიც გადაეცემა ზურგში

ტკივილი მუცლის მარჯვენა ზედა ნაწილში, რომელიც ვრცელდება ზურგში, შეიძლება დაკავშირებული იყოს ნაღვლის ბუშტთან ან ნაღვლის სადინარებთან.

ასევე აღსანიშნავია მარჯვენა თირკმელთან დაკავშირებული სავარაუდო პრობლემები.

თირკმლის პრობლემების დროს შეიძლება გამოვლინდეს:

ტკივილი გვერდში ან ზურგში;

ტკივილი მუცლის ქვედა ნაწილში;

ტკივილი საზარდულის არეში;

გულისრევა;

სისხლი შარდში;

მტკივნეული ან ხშირი შარდვა.

მაგალითად, თირკმელებში კენჭების არსებობისას ტკივილი ხშირად არის მწვავე და ჩნდება ტალღისებურად. ის შეიძლება იგრძნობოდეს ზურგში, გვერდში, მუცლის ქვედა ნაწილში ან საზარდულში.

ტკივილი მუცლის მარცხენა მხარეს, რომელიც გადაეცემა ზურგში

ტკივილი მუცლის მარცხენა მხარეს შეიძლება გაჩნდეს სხვადასხვა მიზეზით.

ის შეიძლება დაკავშირებული იყოს:

კუჭთან;

ნაწლავებთან;

პანკრეასთან;

მარცხენა თირკმელთან;

კუნთებთან ან ხერხემალთან.

თუ ტკივილი გაჩნდა ფიზიკური დატვირთვის შემდეგ და ძლიერდება მოძრაობისას ან გარკვეულ პოზაში, მიზეზი შეიძლება იყოს კუნთების გადაძაბვა.

თუმცა, თუ ტკივილი ძლიერია, მუდმივია ან თან ახლავს ტემპერატურა, ღებინება, სისხლი შარდში ან სხვა საგანგაშო სიმპტომები, აუცილებელია ექიმთან მიმართვა.

მუცლისა და ზურგის ტკივილი თირკმლების გამო

თირკმლების ზოგიერთ დაავადებას შეუძლია ერთდროულად გამოიწვიოს ტკივილი გვერდში, მუცელსა და ზურგში.

თირკმლებში კენჭების დროს ტკივილი ხშირად არის მწვავე და შეიძლება გადაადგილდებოდეს ზურგიდან ან გვერდიდან მუცლის ქვედა ნაწილსა და საზარდულში. ასევე შესაძლებელია გულისრევა, ღებინება, სისხლი შარდში და მტკივნეული შარდვა.

თუ ერთდროულად გაჩნდა ტემპერატურა და შემცივნება, განსაკუთრებით გვერდის ან ზურგის ტკივილის ფონზე, აუცილებელია ექიმს მიმართოთ რაც შეიძლება სწრაფად.

შეიძლება თუ არა ტკივილი მოდიოდეს ხერხემლიდან ან კუნთებიდან?

დიახ. ზოგჯერ ტკივილის წყარო არ არის დაკავშირებული მუცლის ღრუს ორგანოებთან.

ფიზიკური დატვირთვის, მკვეთრი მოძრაობის ან უხერხულ პოზაში დიდხანს ყოფნის შემდეგ შეიძლება გაჩნდეს კუნთების ტკივილი ზურგში, რომელიც ასევე იგრძნობა მუცლის არეშიც.

კუნთოვანი ტკივილისთვის დამახასიათებელია გაძლიერება გარკვეული მოძრაობების, მობრუნების ან დატვირთვის დროს.

თუმცა დამოუკიდებლად იმის გაგება, უკავშირდება თუ არა ტკივილი კუნთებს, შეუძლებელია. განსაკუთრებით მაშინ, თუ გამოვლინდა სიმპტომები საჭმლის მომნელებელი ან საშარდე სისტემის მხრიდან.

მუცლისა და ზურგის ტკივილი: სახიფათო მიზეზები

უმრავლეს შემთხვევებში ტკივილი არ არის სიცოცხლისთვის საშიში, თუმცა ზოგიერთი მდგომარეობა მოითხოვს გადაუდებელ სამედიცინო დახმარებას.

ერთ-ერთი იშვიათი, მაგრამ სერიოზული მდგომარეობაა მუცლის აორტის ანევრიზმა — ორგანიზმის მთავარი არტერიის მონაკვეთის გაფართოება.

მან შეიძლება დიდხანს არ გამოიწვიოს სიმპტომები. ანევრიზმის გაზრდისას შესაძლებელია ღრმა, მუდმივი ტკივილი მუცელში ან გვერდში და ტკივილი ზურგში. გასკდომის შემთხვევაში შეიძლება გაჩნდეს უეცარი, ძალიან ძლიერი ტკივილი მუცელში ან ზურგში, ხოლო ადამიანის მდგომარეობა მკვეთრად უარესდება.

ასეთ სიტუაციაში საჭიროა სასწრაფო სამედიცინო დახმარება.

როდის არის საჭირო ექიმთან სასწრაფოდ მიმართვა?

არ ღირს სახლში ცდა, თუ მუცლის ტკივილი, რომელიც ზურგში გადაეცემა:

უეცრად გაჩნდა და ძალიან ძლიერია;

სწრაფად ძლიერდება;

არ გადის;

თან ახლავს მრავალჯერადი ღებინება;

თან ახლავს მაღალი ტემპერატურა ან შემცივნება;

გაჩნდა გაძნელებულ სუნთქვასთან ერთად;

თან ახლავს თავბრუსხვევა ან გულის წასვლა;

თან ახლავს სისხლი შარდში;

თან ახლავს სისხლი ნაღებინებ მასაში ან განავალში;

გაჩნდა სერიოზული ტრავმის შემდეგ;

თან ახლავს ძლიერი სისუსტე ან მდგომარეობის მკვეთრი გაუარესება.

ასევე გვირჩევს გადაუდებელი დახმარებისთვის მიმართვას მუცლის ძლიერი ტკივილის დროს, განსაკუთრებით თუ მას თან ახლავს ქოშინი, თავბრუსხვევა, სისხლი ნაღებინებ მასაში ან განავალში, მაღალი ტემპერატურა ან მუდმივი ღებინება.

რომელ ექიმს მივმართოთ?

თუ ტკივილი არ არის ძლიერი და არ მოითხოვს სასწრაფო დახმარებას, ჯერ მიმართეთ თერაპევტს ან ოჯახის ექიმს.

გასინჯვის შემდეგ ექიმმა შეიძლება გადაგამისამართოთ შესაბამის სპეციალისტთან.

სიმპტომებიდან გამომდინარე, შეიძლება საჭირო გახდეს:

გასტროენტეროლოგი — თუ არსებობს ეჭვი კუჭის, ნაწლავების, ღვიძლის, ნაღვლის ბუშტის ან პანკრეასის დაავადებებზე;

უროლოგი — თუ აღინიშნება თირკმელების ან საშარდე გზების დაავადების ნიშნები;

ნევროლოგი — თუ ვარაუდობენ ნერვების ან ხერხემლის პრობლემას;

ქირურგი — თუ საჭიროა მუცლის ღრუს ორგანოების მწვავე დაავადების გამორიცხა.

თუ ტკივილი უეცრად გაჩნდა და ძალიან ძლიერია, ნუ დაელოდებით ექიმთან ჩაწერას — მიმართეთ პირდაპირ საავადმყოფოს მიმღებ ან გადაუდებელ განყოფილებას (ემერჯენსის).

რა გამოკვლევები შეიძლება დანიშნოს ექიმმა?

ექიმი ჯერ გამოგკითხავთ სიმპტომების შესახებ და ჩაატარებს გასინჯვას.

სიტუაციიდან გამომდინარე, შეიძლება საჭირო გახდეს:

სისხლის საერთო ანალიზი;

სისხლის ბიოქიმიური ანალიზი;

შარდის ანალიზი;

მუცლის ღრუს ორგანოების ულტრაბგერითი გამოკვლევა (ექოსკოპია);

კომპიუტერული ტომოგრაფია (КТ);

სხვა კვლევები.

მაგალითად, პანკრეატიტზე ეჭვისას ექიმი იყენებს გასინჯვის მონაცემებს, ანალიზებსა და ვიზუალიზაციის მეთოდებს დიაგნოზის დადასტურებისა და დაავადების მიზეზის დადგენისთვის.

თირკმლებში კენჭებზე ეჭვისას ასევე გამოიყენება სიმპტომების ისტორია, ფიზიკური გასინჯვა და სადიაგნოსტიკო კვლევები.

ყველა პაციენტს არ სჭირდება ყველა ეს გამოკვლევა. ექიმი მათ შერჩევს თქვენი ინდივიდუალური სიტუაციის მიხედვით.

რა უნდა უამბოთ ექიმს?

ვიზიტამდე სასარგებლოა დაიმახსოვროთ ან ჩაიწეროთ:

კონკრეტულად საიდან იწყება ტკივილი;

სად ვრცელდება ის;

როდის გაჩნდა;

უეცრად თუ თანდათანობით;

მუდმივია თუ შეტევისებური;

უკავშირდება თუ არა ტკივილი საკვებს;

ძლიერდება თუ არა მოძრაობისას;

არის თუ არა ტემპერატურა;

გაჩნდა თუ არა გულისრევა ან ღებინება;

შეიცვალა თუ არა შარდვა;

არის თუ არა სისხლი შარდში ან განავალში.

რაც უფრო დაწვრილებით შეიტყობს ექიმი თქვენი სიმპტომების შესახებ, მით უფრო გაუადვილდება საჭირო გამოკვლევების შერჩევა.

სად ვიპოვოთ ექიმი თბილისში?

თბილისში შეგიძლიათ მიმართოთ ოჯახის ექიმს, თერაპევტს ან გასტროენტეროლოგს მრავალპროფილურ კლინიკაში.

თუ ტკივილი არ არის გადაუდებელი, ჩაწერამდე სასურველია დააზუსტოთ:

იღებს თუ არა საჭირო სპეციალისტი;

შესაძლებელია თუ არა საჭირო გამოკვლევების გავლით იმავე კლინიკაში;

რა ენაზე ტარდება კონსულტაცია;

საჭიროა თუ არა წინასწარი ჩაწერი.

თუ ტკივილი უეცარია, ძლიერია ან მდგომარეობა სწრაფად უარესდება, უმჯობესია მიმართოთ პირდაპირ გადაუდებელი დახმარების (ემერჯენსის) განყოფილებას.